Жансұлу Дархамбаева Ресей президенті Владимир Путинге арнаған бірнеше бейнеүндеулерінде «тарихи қазақ жерлерін қайтаруды» талап еткен мәлімдемелер жасағаны үшін Қылмыстық кодекстің 174-бабы бойынша («Әлеуметтік, ұлттық араздықты қоздыру») айыпталып, екі жылға бас бостандығынан айырылды.
Ол өз үндеулерінде Алтай, Орынбор, Астрахан, Курск, Том, Қорған, Саратов және Новосібір облыстары жөнінде «жүз жылдық жал мерзімі аяқталды» деген пікір білдірген. Бұл мәлімдемелер құқық қорғау органдарының назарын аударып, қылмыстық іс қозғауға себеп болған.
Аталған іс қоғамда түрлі пікірталастарға жол ашты. Кейбір азаматтар Дархамбаеваның әрекетін ұлттық мүддені қорғауға бағытталған қадам ретінде бағаласа, енді біреулер оны ұлтаралық қатынастарға кері әсер ететін әрекет деп санады. Бұл жағдай Қазақстанда сөз бостандығы мен заң аясындағы саяси белсенділік шектеріне қатысты пікірталастарды қайта жандандырды.
Іс Ресейдің бірнеше бұқаралық ақпарат құралдарында да жарияланды. Кей басылымдар Дархамбаеваның мәлімдемелерін сынға алып, оны «русофобиялық» деп атады. Сонымен қатар, кейбір сарапшылар сот шешімін Қазақстанның сыртқы саяси тепе-теңдікті сақтау ұмтылысының бір көрінісі ретінде сипаттады.