Адамның табиғатында күлкінің орны ерекше. Ол – көңіл күйдің айнасы, жан дүниенің көрінісі. Кейде шынайы, кейде жалған, бірде шаттыққа, бірде мұңға толы күлкі өмірдің сан қырын бейнелейді. Күлкі арқылы адам қуанышын да, күйзелісін де білдіреді. Біреу сүйіспеншілігін жымиып білдірсе, енді бірі ызасын қарқылдап жеткізеді.
Күлкінің сан алуан түрі бар. жылы жымиюдан бастап, ессіз қарқылдауға дейінгі әр сәттің өзіне тән күлкісі болады. Бұл тізімде сол күлкінің 101 түрлі сипаты жинақталды. Әрбір күлкінің өз мәні, өз реңкі бар. Ол тек көңіл-күйдің ғана емес, адамның мінезі мен өмірлік ұстанымының да белгісі.
Күлкі – қуаныштың да, қайғының да серігі. Ол адам жанының шуағы, өмірдің мәнін арттыратын ғажайып құбылыс.
Күлкінің 101 түрі және олардың мәні
Шын күлкі – жүректен шыққан, табиғи күлкі.
Жалған күлкі – амалсыз немесе әдейі жасанды күлкі.
Мас күлкі – ішімдік әсерінен пайда болатын мағынасыз күлкі.
Зұлым күлкі – ішкі жаман ойдан туған мысқыл күлкі.
Мейірімді күлкі – жан жылуын көрсететін жұмсақ күлкі.
Мазақ күлкі – біреуді келемеждеп, қорлау мақсатында жасалатын күлкі.
Ашулы күлкі – ашу үстінде күлу (ашу мен кекесіннің араласуы).
Сасқан күлкі – ыңғайсыз жағдайдан шығу үшін жасалатын күлкі.
Жайдары күлкі – көңілді, ашық мінезділіктің белгісі.
Қу күлкі – айлакерлік пен есептің белгісі.
Бақыт күлкісі – ерекше қуаныштан туған күлкі.
Қорқыныш күлкісі – қатты үрейленгенде күліп жіберу.
Мұңды күлкі – ішкі қайғысы болса да сырттай күлу.
Жымию – үнсіз, сабырлы күлкі.
Мырс-мырс күлу – бірдеңені жасырын күлкі ету.
Қулана күлу – астарлы, біреуге білдіртпей күлу.
Кекесін күлкі – менсінбеу мен мазақтаудың белгісі.
Ызалы күлкі – өшпенділіктің, ашу мен кектің белгісі.
Сылқылдаған күлкі – ашық, шат күлкі.
Қарқылдау – қатты дауыстап күлу.
Езу тарту – үнсіз, жасырын күлкі.
Ыңғайсыз күлкі – ұялғаннан немесе қысылғаннан күлу.
Бас изеп күлу – дауыстамай, көзбен күлу.
Қуаныш күлкісі – шын көңілден туған шат күлкі.
Жайбарақат күлкі – ерекше себепсіз күлкі.
Бүлдірген күлкі – біреудің ашуын келтіретін күлкі.
Сықылықтап күлу – нәзік, сүйкімді күлкі (көбіне қыздарға тән).
Алаңдаулы күлкі – сенімсіз, күмәнді күлкі.
Жымысқы күлкі – жаман ниетпен күлу.
Тебіренген күлкі – эмоция әсерінен туған күлкі.
Масайраған күлкі – асқан қуаныш пен шаттықтан.
Қияли күлкі – ойға шомып, өзімен-өзі күлу.
Тәкаппар күлкі – өзгені менсінбеуден туған күлкі.
Қара ниетті күлкі – ішкі арам ойдың белгісі.
Жымия күлу – жұмсақ, жылы күлкі.
Құпия күлкі – бір құпияны біліп, соған күлу.
Тосын күлкі – кенеттен, күтпеген жерден күлкі.
Айлакер күлкі – бірдеңені жоспарлап, іштен күлу.
Қысылған күлкі – бір нәрсені жасыру үшін күлкіге ерік беру.
Өкінішті күлкі – өз қатесін түсінген кездегі күлкі.
Көңілді күлкі – шын қуаныштан туған күлкі.
Мінезсіз күлкі – мағынасыз, себепсіз күлу.
Зәрлі күлкі – улы, әжуалаушы күлкі.
Ата-аналық күлкі – баланы еркелетіп күлу.
Балалық күлкі – шынайы, риясыз күлкі.
Кәрілік күлкі – өмірден көргенін түйіндеп, сабырмен күлу.
Өкпелі күлкі – біреуге ренжіп тұрып күлу.
Сезімтал күлкі – көңілдің жұмсақтығынан туған күлкі.
Табалаған күлкі – біреудің сәтсіздігінен ләззат алу.
Ессіз күлкі – ойланбай, себепсіз күлкі.
Аса күлкілі күлкі – тым қатты күлу.
Шыдамсыз күлкі – күтпеген жерде күлу.
Бейтарап күлкі – мәнсіз, ойсыз күлкі.
Шоғырая күлкі – қорқыныш аралас күлкі.
Жасанды күлкі – өтірік, қасақана жасалған күлкі.
Кекесін күлкі – біреудің қателігін мазақтау.
Қулық күлкісі – алаяқтық пен айла белгілері бар күлкі.
Көпшілік күлкісі – тобырмен бірге күлу.
Қысқа күлкі – лезде басылған күлкі.
Ұзақ күлкі – тоқтамай, созылып күлу.
Жалғыздық күлкісі – өзімен-өзі күлу.
Күлкіден жарылу – қатты күлгенде дем жетпей қалу.
Көз жасы аралас күлкі – жылап тұрып күлу.
Күдікпен күлу – сенімсіз, күмәнмен күлу.
Өз-өзінен күлу – сандырақтағандай күлу.
Қиналысты күлкі – қайғыны жасыру үшін күлу.
Өзіне күлу – өз қателігін мойындау арқылы күлу.
Ақжарқын күлкі – жүрекке жылу сыйлайтын күлкі.
Жетістік күлкісі – бір табысқа жеткенде күлу.
Жеңіс күлкісі – біреуден озғанда күлу.
Той күлкісі – мәре-сәре болғанда күлу.
Саяси күлкі – билікке жағымпазданып күлу.
Теледидарлық күлкі – сахналық, қойылған күлкі.
Кейіпкер күлкісі – рөл ойнау кезінде күлу.
Пародиялық күлкі – біреуді қайталап күлу.
Тылсым күлкі – мәні белгісіз, жұмбақ күлкі.
Аңыз күлкі – халық арасында кең тараған күлкі.
Қысылу күлкісі – ұялып, қызарып күлу.
Жеңіл күлкі – ойланбай жасалған күлкі.
Шаршаған күлкі – шаршап, қалжырағандағы күлкі.
Тұншығып күлу – қатты күліп, тынысың тарысуы.
Тышқан күлкі – өте баяу, естілмейтін күлкі.
Қисық күлкі – ерінін бүктеп, қырынан күлу.
Айқайлап күлу – дауыс шығарып қатты күлу.
Жымиып күлу – жылы, әдемі жымию.
Ыржиып күлу – тістері көрініп, еріксіз күлу.
Кенеттен күлкі – күтпеген жерде шыққан күлкі.
Ұялшақ күлкі – жасқаншақтықтан туған күлкі.
Еріксіз күлкі – өздігінен, тоқтата алмай күлу.
Ауырсынған күлкі – бірдеңе ауырып тұрса да күлу.
Қуаныш жасы аралас күлкі – бақыттан жылап тұрып күлу.
Қозғалысты күлкі – күліп отырып, денемен қимыл жасау.
Ынтық күлкі – ғашықтықтан туған күлкі.
Қызығушылық күлкісі – бірдеңені естіп, таңырқап күлу.
Жайбарақат жымию – ішкі тыныштықтың белгісі.
Ауызын басып күлу – мәдениеттілік не ұяңдықтан туған күлкі.
Құрғақ күлкі – шынайылықсыз, бос күлкі.
Әзілге күлкі – жақсы қалжыңға риясыз күлу.
Сақтық күлкісі – біреуді аңдап күлу.
Қолыңды шапалақтап күлу – эмоцияның қатты көрінісі.
Айқайлы күлкі – айғайлап, қатты дауыстап күлу.
Күлкі – адамның ішкі әлемінің көрінісі. Ол қуаныш пен шаттықтың ғана емес, кейде мұң мен реніштің де белгісі бола алады. Әр күлкінің өзіндік мәні, айтар сыры бар. Бірі жылулық сыйласа, бірі сақтық танытады, енді бірі жасырын ойды білдіреді.
Қандай жағдай болмасын, шынайы күлкі – жанның ең үлкен байлығы. Әлеміңіз әрдайым шын жүректен шыққан күлкіге толы болсын!
Мақала авторы: Болат Бопайұлы