ОПЕК+ елдері мұнай өндірісін арттыруға шешім қабылдады. Қазақстан ресми түрде бұл шешімге адал болып, келісімдерді орындауға ниетті екенін мәлімдеді. Бірақ сарапшылардың айтуынша, елдің бұл үдерісті толық жүзеге асыру мүмкіндігі жоқ.
Қазақстанда негізгі кен орындар – Теңіз, Қашаған және Қарашығанақ – шетелдік компаниялардың бақылауында. Сол себепті мемлекет өндірісті толық реттей алмайды, тек формалды түрде жауап береді. Мұнай өндірісінің шамамен 70 пайызы олардың қолында, сондықтан квотаны орындау қиын.
Инфрақұрылым тұрғысынан Қазақстан дайын. Теңіз кен орны тәулігіне 900 мың баррельге дейін өндіре алады, экспорт жүйесі жеткілікті, қосымша өткізу көлемін арттыруға мүмкіндік бар. Бірақ стратегиялық шешімдер мемлекеттің бақылауында емес.
Қазақстан әлемдік нарыққа әсер ететін ірі ойыншы емес. Елдің үлесі тек 2%-ды құрайды, сондықтан өндірісті аздап көбейтсе де, мұнай бағасына айтарлықтай әсері болмайды. Бағаға Сауд Арабиясы, АҚШ, Ресей сияқты елдер ықпал етеді.
Ішкі нарық мәселесі де бар. Қазақстанда өндірістің 60 пайызы ішкі нарыққа арзан бағамен сатылады, бұл компаниялар үшін тиімсіз. Егер тұтыну өссе, ел сырттан мұнай өнімдерін импорттауға мәжбүр болуы мүмкін.
Қорыта айтқанда, Қазақстан ресми түрде ОПЕК+ келісімдеріне бағынады, бірақ өндірісті толық бақылауға алмайды. Елдің басты мәселесі өндірісті арттыру емес, бар ресурсты тиімді пайдалану және мұнайдан түсетін табысты дұрыс басқару болып отыр. Мұнай дәуірі әлі аяқталған жоқ, бірақ ең қолайлы кезеңі артта қалған.