Елімізде мектептерді басқару жүйесіне қатысты пікірталас қайта қызды. Мәжілісте “Жергілікті мемлекеттік басқару және өзін-өзі басқару туралы” заңға енгізілетін түзетулер талқыланып, білім беру ұйымдарын аудан әкімдіктерінің қарамағына беру мәселесі көтерілді.
Кейбір депутаттар, соның ішінде М.Әбенов бастаған топ, мектептерді толықтай аудан әкімдіктеріне бағындыруды қолдады. Олардың пікірінше, бұл қаржыландыруды тиімдірек етіп, басқару жүйесін жеңілдетеді.
Алайда бұрын Оқу-ағарту министрі қызметін атқарған Асхат Аймағамбетов бұл бастамаға қарсы шықты. Ол мектептерді әкімдікке толық беру білім сапасына қауіп төндіріп, білім беру жүйесін саясаттандыруы мүмкін екенін ескертті.
Аймағамбетовтің айтуынша, мектепте оқитын 4 миллион оқушының тағдырына қатысты шешімдерде олардың пікірі ескерілмейді. Сондықтан мұндай өзгерістер аса жауапкершілікпен қаралуы тиіс.
Депутаттың қарсы уәждерінің бірі – білім беру жүйесінде әкімдердің ықпалының артуы мұғалім мен мектеп басшылығының дербестігін әлсіретуі мүмкін. Ол тіпті мектепті басқару тек әкімшілік бақылауға тәуелді болса, білім сапасы төмендеуі ықтимал екенін атап өтті.
Сонымен қатар, ол гибридті модель ұсынды. Оның ұсынысы бойынша:
- білім мазмұны, кадр саясаты, мектеп директорларын тағайындау мен оқу бағдарламасы облыстық деңгейде қалуы тиіс;
- ал шаруашылық мәселелер (жөндеу, инфрақұрылым, коммуналдық қызметтер) аудан әкімдіктеріне берілуі мүмкін.
Сарапшылардың пікірінше, бұрынғы басқару жүйесінде мектептер көбіне әкімшілік құрылымға тәуелді болып, білім сапасынан гөрі есептік жұмыстарға көбірек көңіл бөлінген. 2021 жылғы реформалардан кейін бұл жүйе қайта қаралып, бірқатар мәселелер ашылған болатын.
Қазір қоғамда негізгі сұрақ ашық күйінде қалып отыр: мектептерді толықтай әкімдікке беру білім сапасын арттыра ма, әлде керісінше әсер ете ме?
Бұл пікірталасқа “әкімнің бәрі Ыбырай Алтынсарин емес” деген көзқарас та қосылып, мәселенің күрделілігін одан әрі күшейтуде.