Экс-банкир Жомарт Ертаев бостандыққа шықты. Бұл ақпаратты Қазақстан ІІМ Қылмыстық-атқару жүйесі комитетінің баспасөз қызметі растады.
Ресми мәлімет бойынша, Ертаев сот тағайындаған жазасын толық өтегеннен кейін босатылған. Сонымен қатар оған заңнамаға сәйкес алты жыл мерзімге әкімшілік қадағалау белгіленді.
«Әкімшілік қадағалау заң бойынша адам бас бостандығынан айыру орындарынан босатылғаннан кейін оның мінез-құлқын ішкі істер органдары тарапынан бақылауды көздейді», – деп хабарлады ҚАЖК баспасөз қызметі.
2020 жылғы қарашада Жомарт Ертаев қаражат жымқыру ісі бойынша 11 жылға бас бостандығынан айырылды. Іс бойынша онымен бірге тағы 35 адам сотталған. Сот Ертаевты Bank RBK-ға тиесілі 144 миллиард теңгені жымқыруға кінәлі деп таныды. Бұдан бөлек, оған 10 жыл бойы банктік және қаржылық қызметпен айналысуға тыйым салынды.
Сот барысында Ертаевтың кінәсін мойындағаны, тергеуге көмектескені және келтірілген шығынды ішінара өтегені ескерілген.
Іс бойынша Bank RBK басқармасының бұрынғы төрағасы Игорь Мажинов пен Qazaq Banki-нің бұрынғы акционері Бақыт Ибрагим де 8 жылға сотталды. Олардың мүлкі тәркіленіп, 10 жылға банктік және қаржылық қызметпен айналысу құқығынан айырылды.
Кейін Ертаев Bank RBK, Qazaq Banki және Еуразиялық банктен несие қаражатын жымқыруға қатысты тағы бір қылмыстық іс бойынша сотталды. Бұл іс бойынша оның төрт сыбайласына да үкім шығарылды. Сот шешімімен банктерге келтірілген шығынды өтеу міндеттелді. Атап айтқанда, Bank RBK пайдасына шамамен 98 миллиард теңге, Qazaq Banki-не 46 миллиард теңгеден астам, ал Еуразиялық банкке 24 миллиард теңгеден астам қаражат өндірілуі тиіс болды.
2021 жылғы наурызда сот Ертаевтың бірінші қылмыстық іс бойынша жазасын жеңілдетіп, 11 жылдың орнына 9 жыл бас бостандығынан айыру жазасын белгіледі.
2025 жылғы қыркүйекте Жомарт Ертаевтың оң мінез-құлқына байланысты рақымшылыққа іліккені белгілі болды. Сол кезде ҚАЖК Ертаевтың колониядан босатылып, әрі қарай бақылау мен қадағалау үшін пробация қызметінің есебіне алынғанын хабарлаған.
Сотта Ертаевтың Қазақстан Конституциясының 30 жылдығына байланысты рақымшылық актісін қолдану туралы өтініші 2 қыркүйекте қаралып, қанағаттандырылғаны айтылды. Колонияда оған мінез-құлықтың бірінші, яғни оң дәрежесі берілген. Сол кезде Ертаев жазасының 8 жыл 3 ай 14 күнін өтеген, ал өтелмеген мерзімі 11 ай 16 күн болған.
Алайда кейін рақымшылықпен босату туралы шешімнің заңдылығына қатысты мәселе туындады. 2025 жылғы қазанда Мәжіліс депутаты Абзал Құспан Ертаевты босату туралы сот қаулысының күші жойылғанын мәлімдеді. Кейін ҚАЖК оның қайтадан қамауда отырғанын хабарлады.
Алматы облыстық сотының түсіндіруінше, 2 қыркүйекте Алатау қалалық соты Ертаевты өтелмеген мерзіміне байланысты рақымшылықпен босату туралы шешім қабылдаған. Алайда апелляциялық инстанция оның 2020 және 2021 жылдары екі бөлек үкім бойынша сотталғанын және түпкілікті жаза мерзімі соттың жеке қаулысымен белгіленгенін анықтаған.
Істі қарау барысында бірінші сатыдағы сот жаза мерзімінің нақты қай үкім бойынша есептелетінін көрсетпегені, бірінші үкім бойынша өтелген жазаны есепке алмағаны және түзеу мекемесінің мәліметтерімен сәйкес келмейтін деректерге жол бергені анықталған.
Осы қателіктерге байланысты рақымшылықты қолдану туралы шешімнің күші жойылып, Ертаевтың өтінішін қанағаттандырудан бас тартылды.
2026 жылғы ақпанда Жоғарғы сот Ертаевтың рақымшылықпен босату туралы шешімнің күшін жойған апелляциялық қаулыға шағымдана алмайтынын хабарлады. Жоғарғы соттың мәліметінше, рақымшылық актісін қолдану туралы бірінші сатыдағы сот шешімін бұзған апелляциялық инстанция қаулысы Қылмыстық-процестік кодекстің 484-бабы 2-бөлігі 2-тармағына сәйкес әрі қарай шағымдануға жатпайды.
Осылайша, Жомарт Ертаев сот тағайындаған жазасын толық өтеп, бостандыққа шықты. Сонымен бірге оған алты жыл бойы әкімшілік қадағалау қолданылатын болады.